Πώς καθιερώθηκε το ημικύκλιο της σέντρας στο ποδόσφαιρο

Πριν από τη σέντρα, ένας ποδοσφαιρικός αγώνας ξεκινούσε ακόμα και με πιστολιές!

Το ποδόσφαιρο (πρέπει να) βασίζεται σε κανόνες: Αυτή είναι μια διαπίστωση που όλους μας αφορά. Κάθε καινοτομία τύπου VAR μπορεί να προκαλεί εντάσεις και έντονες συζητήσεις ως προς την εύρυθμη λειτουργία της, αλλά η συνισταμένη όλων των στιγμών ποδοσφαιρικού showtime που έχουμε βιώσει, βασίζεται στο ότι κάποια πράγματα υφίστανται μέσα στο γήπεδο σε συγκεκριμένη μορφή, που έχει μείνει αναλλοίωτη εδώ και δεκαετίες. Μια τέτοια περίπτωση είναι και η οριοθέτηση γραμμών και περιοχών εντός γηπέδου, όπως ο κύκλος της σέντρας και το κέντρο του κύκλου, το σημείο δηλαδή, όπου ξεκινάει κάθε αγώνας ποδοσφαίρου, με τη μια ομάδα να έχει τη μπάλα και την άλλη να βρίσκεται πίσω από τη μπάλα, σε μια οριοθετημένη περιοχή.

Πως δημιουργήθηκε όμως το σημείο της σέντρας; Η ιστορία αυτής της καινοτομίας εμπεριέχει όλη την απλότητα και συνάμα τη σοφία της σκέψης των ανθρώπων που επινόησαν το παιχνίδι.

Το 1863, όταν δημιουργήθηκε το πρώτο ανώτατο όργανο για το επαγγελματικό και ερασιτεχνικό ποδόσφαιρο, η βρετανική FA (Football Association) το παιχνίδι είχε ελάχιστη σχέση με αυτό που γνωρίζουμε σήμερα. Γνωρίζουμε ότι το 1891 θεσπίστηκε, ύστερα από μια κωμικοτραγική προϊστορία, ο κανονισμός του πέναλτι.

Στα περίπου τριάντα χρόνια που προηγήθηκαν, το ποδόσφαιρο είχε πολλά κοινά στοιχεία με αθλήματα όπως το ράγκμπι και το μπείζμπολ. Αρχικά, δεν υπήρχαν γήπεδα! Οι εξωτερικοί χώροι που παιζόταν ποδόσφαιρο θύμιζαν ποδοσφαιρικά γήπεδα όταν οι παίκτες κατόπιν συνεννόησης όριζαν τις αποστάσεις μεταξύ τους, περίπου όπως ορίζονται και σε μια αλάνα. Ως το 1887, ο εκάστοτε τερματοφύλακας μπορούσε να κάνει διαδρομές πολλών μέτρων και να χρησιμοποιεί πόδια-χέρια κατά το δοκούν. Αυτό άλλαξε στα τέλη της δεκαετίας του 1880, όταν θεσπίστηκε η γραμμή της μεγάλης περιοχής και έγινε απαγορευτικό για τον πορτιέρο να την ξεπερνά.

Πώς καθιερώθηκε το ημικύκλιο της σέντρας στο ποδόσφαιρο

Όταν καθιερώθηκε και το πέναλτι, οι διαιτητές έπρεπε να βλέπουν το σημείο απ`όπου εκτελούνταν το ελεύθερο χτύπημα, κάτι που έφερε και την οριοθέτηση των 11 βημάτων. Στη δεκαετία του 1890, ο κύκλος της σέντρας έγινε οριστικά το σημείο που όριζε το κέντρο ενός γηπέδου, το σημείο που χώριζε ένα γήπεδο σε δυο περιοχές. Με αυτό τον τρόπο οι ανώτατοι παράγοντες του ποδοσφαίρου έβαλαν τέλος στο χάος και την αναρχία που επικρατούσε σε κάθε έναρξη παιχνιδιού, βάζοντας τέλος σε εντελώς αποτυχημένες ιδέες που υπήρχαν ως τότε. Συγκεκριμένα, ένα παιχνίδι ξεκινούσε με:

  • ελεύθερο χτύπημα (όπως στο αμερικάνικο ποδόσφαιρο
  • Τζάμπολ (!)
  • Τοποθέτηση της μπάλας στο κέντρο του γηπέδου. Ορισμός ενός αθλητή από κάθε ομάδα, που καλούνταν με το λάκτισμα (από πιστόλι) του διαιτητή να τρέξει και να κλέψει τη μπάλα από τον αντίπαλο..
  • Scrum (όπως ξεκινάει σήμερα ένας αγώνας ράγκμπι)

Μπορείτε να φανταστείτε Μέσι και Σέρχιο Ράμος να sprint-άρουν με τον απόηχο μιας ‘μπαλωθιάς’ από τον διαιτητή; Ας είμαστε ευγνώμονες για την επινόηση του κύκλου της σέντρας.